terug naar: economie en loon, een handleiding of naar inhoud

banenpool, een sterfhuis                                                                                60

In juni 2008 opende de ondernemersorganisatie VNO-NCW een charme offensief naar de FNV centrale. Sindsdien zet deze vakcentrale zich ijverig in voor de belangen van ondernemers.
(27 cao ronde 2009)

Een half jaar later hebben ondernemers het idee dat door het inzakken van de wereldhandel hun omzetten in 2009 zullen inzakken. Ze zijn bang dat hun winst afneemt en dat vinden aandeelhouders niet leuk. Dat behoort weliswaar tot het veel geroemde ondernemersrisico, maar wat doen ondernemers in zo’n geval? Hun risico afwentelen op het personeel. Met alle middelen.

En zo verstuurden vakbonden samen met de ondernemers begin januari een vertrouwelijke brief aan de regering. Inhoud: regionale banenpools zijn hèt middel om massaontslagen te voorkomen. Overtollig personeel wordt met een banenpool perspectief en vertrouwen geboden, zo zeggen de briefschrijvers, waaronder Wilna Wind cao coördinator van de centrale FNV.
(47 sociaal  akkoord)

voorbeeld
15 jaar geschiedenis van de banenpools SHB in de havens van Rotterdam en Amsterdam
zijn hèt voorbeeld van hoe zo’n banenpool werkt:

·         rederijen voegen hun havenbedrijven samen en stoten overtollig personeel af naar havenpools;
·         havenbedrijven en bonden zitten gezamenlijk in het bestuur van de havenpool;
·         verteld wordt dat havenpoolers alleen thuis zullen zitten als er weinig werk is in de haven;
·         personeel komt in dienst van die banenpools, die tewerkstelling, scholing en betaling regelen;
·         het zijn uitzendburo’s op basis van contract met bedrijven, dus geen exclusieve verplichting voor
            de oude werkgevers en ook niet bij uitsluiting van andere uitzendburo’s;
·         financiering komt uit WW gelden en bijdragen van geïnteresseerde bedrijven;
·         alleen plooibaar personeel -uitgekozen door de bedrijven- wordt ingezet en krijgt betaald boven de
            lage garantie uitkering voor bankzitters;
·         de bedrijven onttrekken zich op den duur aan hun verantwoordelijkheid, verlagen dus hun bijdrage
·         de arbeidsvoorwaarden worden aangescherpt, oproepdiensten opgerekt, werk buiten de
            bedrijfstak verplicht gesteld, de pensioenreserves aangesproken voor het voortbestaan, de banenpool
            zelf wordt als bedrijf verkocht aan een koppelbaas;
·         niet de ondernemers, maar de banenpool ontslaat de mensen, op het laatst door middel van
            faillissement, zoals in januari 2009 met SHB Rotterdam gebeurde;
·         een eventuele uitkering aan ontslagen banenpoolers is naar het laatst verdiend loon, wordt dus
            veel lager dan de opgebouwde rechten bij het oorspronkelijke bedrijf zouden opleveren;
Kortom, een koude sanering voor het personeel.

alleen de lusten, niet de lasten
Als bedrijven personeel nodig hebben, regelen ze dat helemaal zelf. Maar zodra ze van personeel af willen, moeten vakbonden en regering dat voor ze oplossen. Hier klopt duidelijk iets niet

Voordelen voor de ondernemers van een banenpool:
·         een overbruggingsconstructie voor de korte termijn, gesubsidieerd uit de WW pot.
       AWVN, de organisatie die veel cao’s uitonderhandelt voor de bedrijven, windt er
       geen doekjes om hiervoor een graai uit de WW pot te doen
(52 afromen WW en WAO fondsen)
·         onmiddellijk verlost van een deel van de personeelskosten;
·         een flexibel, emotioneel met de bedrijfstak verbonden personeel, dat aan het lijntje  
       wordt gehouden zonder enig bedrijfsrisico èn zonder maatschappelijke
       verantwoordelijkheid;
·         voor het MKB een aanvulling op de pay-roll overeenkomsten, waarbij personeel in
       dienst is van een extern loonadministratie kantoor (Mario van Mierlo, woordvoerder
       MKB);
·         op de langere termijn is de banenpool het afvoerputje voor die bedrijven die hun
       personeel kwijt willen.

niks perspectief of vertrouwen
Banenpoolers wordt een worst voorgehouden:
·         Als een bedrijf echt hun kennis en ervaring wil behouden, dan houdt ze zulke
       waardevolle medewerkers heus wel in eigen huis en doet ze niet in de aanbieding, ook
       niet tijdelijk.
·         Een banenpool met collega’s uit dezelfde bedrijfstak kan op korte termijn nooit
       perspectief bieden op nieuw werk in het vak. Immers, de hele bedrijfstak zit in dezelfde
       conjunctuurcyclus.
·         En wie lang in een banenpool zit, is daarmee al getekend bij sollicitaties.
      Snel weer aan werk komen vanuit een banenpool is een illusie. Zo snel mogelijk
       wegwezen, dat is het beste.

Als resultaat is dit precies het soort ontslagversoepeling waar de Commissie Bakker opuit is.   (bulletin XXIII, naar een toekomst  die loont)
Het verschil is:
·         dat ‘Bakker’ dwingend lager loon oplegt;
·         dat werkenden zelf over hun eigen positie moeten beslissen en dat niet mogen
       overlaten aan anderen. Ook niet aan een vakbondsleiding die het op een akkoordje
       gooit met ondernemers.

conclusie:
             Banenpools zijn voordelige constructies voor bedrijven om van personeel af te komen.
             Blijft de banenpool langere tijd bestaan, dan verwordt die vanzelf tot een juridisch
             afgesplitste sterfhuis constructie waarin het personeel is ondergebracht

ontslagen, bij behoud van dividend
Het voorstel om regionale banenpools in te stellen is geen losse flodder die wel weer overwaait. De banenpools zijn een onderdeel van het centraal akkoord dat ondernemers, regering en vakcentrales al langer bekokstoven en dat volgens de planning in maart 2009 bekend wordt gemaakt.
(bulletin XXV wiens economie versterken)

Ga door naar: (59 concurrentie op arbeidsvoorwaarden) 

  feb-09